ايشته بتون موجودات، بويله أوّلنه دقّت ايتدكجه بر علمڭ تعريفه‌نامه‌سى و آخرينه دقّت ايتدكجه بر صانعڭ پلانى و بياننامه‌سى و ظاهرينه باقدقجه بر فاعلِ مختارڭ و مريدڭ غايت صنعتلى و تناسبلى بر حلّهِٔ صنعتى و باطننه باقدقجه بر قديرڭ غايت منتظم بر ماكينه‌سنى مشاهده ايدييورز.

ايشته شو حال و شو كيفيت، بِالضروره و بِالبداهه إعلان ايدر كه· هيچ بر شى، هيچ بر زمان، هيچ بر مكان بر تك صانعِ ذو الجلالڭ قبضهِٔ تصرّفندن خارج اولاماز. هر بر شى و بتون أشيا، بتون شئوناتيله، بر قديرِ مريدڭ قبضهِٔ تصرّفنده تدبير ايديلير. و بر رحمٰنِ رحيمڭ تنظيميله و لطفيله گوزللشديريلييور. و بر حنّانِ منّانڭ تزيينيله سوسلنديريلييور. أوت باشنده شعور و يوزنده گوزى بولونانه شو كائنات و شو موجوداتده‌كى نظام و ميزان و تنظيم و توزين· بر تك، يكتا، واحد، أحد، قدير، مريد، عليم، حكيم بر ذاتى وحدانيت مرتبه‌سنده گوسترر. أوت هر شيده بر برلك وار. برلك ايسه، برى گوسترر. مثلا، دنيانڭ لامباسى اولان گونش بردر· اويله ايسه، دنيانڭ مالكى دخى بردر. مثلا، زمين يوزنده‌كى ذىحياتلرڭ خدمتجيلرى اولان هوا، آتش، صو بردر· اويله ايسه، اونلرى إستخدام ايدن و بزلره مسخّر ايدن دخى بردر.