و بو بر كلمه اولان بو آغاجده، بر حرف حكمنده اولان بر ميوه‌ده بولونان بر چكردك نقطه‌سى، بتون آغاجڭ فهرسته‌سنى، پروغرامنى طاشييان كوچك بر صندوقچه‌در.

و هكذا.. بوڭا قياسًا كائنات كتابنڭ بتون سطرلرى، صحيفه‌لرى بويله إسمِ حَكم و حكيمڭ جلوه‌سيله يالڭز هر بر صحيفه‌سى دگل، بلكه هر بر سطرى و هر بر كلمه‌سى و هر بر حرفى و هر بر نقطه‌سى، برر معجزه حكمنه گتيريلمشدر كه· بتون أسباب طوپلانسه، بر نقطه‌سنڭ نظيرينى گتيره‌مزلر، معارضه ايده‌مزلر.

أوت بو قرآنِ عظيمِ كائناتڭ هر بر آيتِ تكوينيه‌سى، او آيتڭ نقطه‌لرى و حروفى عددنجه معجزه‌لر گوستردكلرندن· ألبته سرسرى تصادف، كور قوّت، غايه‌سز، ميزانسز، شعورسز طبيعت هيچ بر جهتله او حكيمانه، بصيرانه اولان خاص ميزانه و غايت اينجه إنتظامه قاريشه‌مازلر. أگر قاريشسه ايديلر، ألبته قاريشيق أثرى گورونه‌جكدى. حالبوكه هيچ بر جهتده إنتظامسزلق مشاهده اولونمييور.

اوچنجى نكته‌نڭ ايكنجى نقطه‌سى:

"ايكى مسئله"در.

برنجى مسئله:

اوننجى سوزده بيان ايديلديگى گبى.. نهايت كمالده بر جمال و نهايت جمالده بر كمال، ألبته كندينى گورمك و گوسترمك، تشهير ايتمك ايسته‌مسى· أڭ أساسلى بر قاعده‌در. ايشته بو أساسلى دستورِ عمومىيه بناءًدر كه· بو كتابِ كبيرِ كائناتڭ نقّاشِ أزليسى، بو كائناتله و بو كائناتڭ هر بر صحيفه‌سيله و هر بر سطريله، حتّى حرفلرى و نقطه‌لريله كندينى طانيتديرمق و كمالاتنى بيلديرمك و جمالنى گوسترمك و كنديسنى سَوْديرمك ايچون أڭ جزئيدن أڭ كلّىيه قدر هر بر موجودڭ متعدّد لسانلريله جمالِ كمالنى و كمالِ جمالنى طانيتديرييور و سَوْديرييور.