إعلم أيّها العزيز!

﴿وَ اللّٰه مِنْ وَرَائِهِمْ مُحِيطٌ﴾

أوت اللّٰه علمى، إراده‌سى، قدرتى و سائر صفاتيله محيطدر. دائرهِٔ إحاطه‌سندن خارج بر شى يوقدر. فقط إنسان جزئى و قيصه ذهنيله اللّٰهڭ عظمتنه و شمسڭ أطرافنده سيّاراتى تدوير ايتديگنه باقاركن، مثلا آرى گبى كوچك حيوانلر ايله إشتغال ايتمه‌سنى اوزاق گورويور. چونكه واجب الوجودى، ممكنه قياس ايدييور. حالبوكه بو قياسه گوره كوچك حيوانلره بيوك بر ظلم اولور. چونكه اونلر ده

﴿وَ اِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ﴾

قضيه‌سنجه خالقلرينى تسبيح ايتمكله، اللّٰهدن ماعدا كيمسه‌يى ربّ طانيمييورلر. بناءً عليه بيوگڭ كوچگه تكبّر ايتمگه حقّى يوقدر.

إعلم أيّها العزيز!

عمومى اولان بر إنعام ايله عنايتِ شخصيه آراسنده منافات يوق. مثلا: بر ضيافته ياپيلان عمومى بر دعوت آلتنده شخصلر ده دعوت ايديلمش اولور. يعنى، بو ضيافت عمومى اولديغندن دعوت عموميتده قالير، شخصلر نظره آلينمييور، دينيله‌مز. بناءً عليه اللّٰهڭ نعمتلرى وقف مالى ويا نهر صويى گبى عمومى اولوب، إنعامنده شخصلر قصد ايديلمه‌مش دگلدر. آنجق او عموميتده خصوصيت ده مقصوددر. بناءً عليه أشخاص او عمومى إنعامده قصد ايديلمدكلرندن او نعمتلره قارشى شكر ايتمگه مكلّف اولمادقلرينه ذهاب ايتمك خطادر.

إعلم أيّها العزيز!

يارين سنى ذلّت و رذالتلره معروض بيراقمقله ترك ايده‌جك اولان دنيانڭ سفاهتنى بوگون كمالِ عزّت و شرفله ترك ايدرسه‌ڭ پك عزيز و يوكسك اولورسڭ. چونكه او سنى ترك ايتمه‌دن أوّل سن اونى ترك ايدرسه‌ڭ، خيرينى آلير، شرّندن قورتولورسڭ. فقط وضعيت معكوسه اولورسه، قضيه ده معكوسه اولور.