و طوپراق عنصرينه نظرِ دقّتى جلب ايتديگندن قلبمه شويله بر فيض طاملامشدر كه: أرض، عالمڭ قلبى اولديغى گبى، طوپراق عنصرى ده أرضڭ قلبيدر. و تواضع، محويت گبى مقصوده ايصال ايدن يوللرڭ أڭ ياقينى ده طوپراقدر. بلكه طوپراق، أڭ يوكسك سماواتدن خالقِ سماواته داها ياقين بر يولدر. زيرا كائناتده تجلّئِ ربوبيت و فعاليتِ قدرته و مقرِّ خلافته و حىّ قيّوم إسملرينڭ جلوه‌لرينه أڭ اويغون طوپراقدر. ناصلكه عرشِ رحمت صو اوزرنده‌در. عرشِ حيات و إحيا ده طوپراق اوستنده‌در. طوپراق، تجلّيات و جلوه‌لره أڭ يوكسك بر آيينه‌در. أوت كثيف بر شيئڭ آيينه‌سى نه قدر لطيف اولورسه، او نسبتده صورتنى واضح گوسترر. و نورانى و لطيف بر شيئڭ ده آيينه‌سى نه قدر كثيف اولورسه، او نسبتده أسمانڭ جلوه‌لرينى جلالى گوسترر. مثلا هوا آيينه‌سنده يالڭز شمسڭ ضعيف بر ضياسى گورونور. صو آيينه‌سنده شمس، ضياسيله گورونورسه ده ألوانِ سبعه‌سى گورونمييور. فقط طوپراق آيينه‌سى، چيچكلرينڭ رنكلريله شمسڭ ضياسنده‌كى يدى رنگى ده گوسترر.

﴿اَقْرَبُ مَا يَكُونُ الْعَبْدُ مِنْ رَبِّهِ وَ هُوَ سَاجِدٌ﴾

اولان حديثِ شريف، بو سرّه إشارةً شهادت ايدر. اويله ايسه آرقداش، طوپراقدن و طوپراغه إنقلاب ايتمكدن، قبردن و قبره گيروب ياتمقدن توحّش ايتمه!

إعلم أيّها العزيز!

عقلم يورويش ياپاركن، بعضًا قلبمله آرقداش اولور. قلب ذوقيله بولديغى شيئى عقله ويرييور. عقل بَرْوَجْهِ مُعْتاد برهان شكلنده بر تمثيل ايله إبراز ايدييور. مثلا: فاطرِ حكيمڭ كائناتدن صوڭسز بر اوزاقلغى اولديغى گبى، صوڭسز بر قربيّتى ده واردر. أوت علم و قدرتيله باطنلرڭ أڭ باطننده بولونديغى گبى· فوقلرڭ ده أڭ فوقنده بولونويور. هيچ بر شيده داخل اولماديغى گبى، هيچ بر شيدن ده خارج دگلدر. أوت آثارِ رحمتنه مظهر اولان سطحِ أرضده معمولاتِ قدرته باق كه، بر پارچه بو سرّه واقف اولاسڭ. مثلا: برى أرضده ديگرى سماده ويا برى شرقده ديگرى غربده ايكى شيئى بر آنده يارادان صانعڭ، او ياراديلان شيلرڭ