حيات ايسه، أگر ايمان اولمازسه وياخود عصيان ايله او ايمان تأثير ايتمزسه· حيات، ظاهرى و قيصه بر ذوق و لذّتله برابر، بيڭلر درجه او ذوق و لذّتدن زياده ألملر، حزنلر، كدرلر ويرر. چونكه إنسانده عقل و فكر اولديغى ايچون، حيوانڭ عكسنه اولارق حاضر زمانله برابر گچمش و گله‌جك زمانلرله ده فطرةً علاقه‌داردر. او زمانلردن دخى هم ألم، هم لذّت آلابيلير. حيوان ايسه فكرى اولماديغى ايچون، حاضر لذّتنى گچمشدن گلن حزنلر، گله‌جكدن گلن قورقولر، أنديشه‌لر بوزميور. إنسان ايسه أگر ضلالت و غفلته دوشمش ايسه، حاضر لذّتنه گچمشدن گلن حزنلر و گله‌جكدن گلن أنديشه‌لر او جزئى لذّتى جدًّا آجيلاشديرييور، بوزويور. خصوصًا غيرِ مشروع ايسه، بتون بتون زهرلى بر بال حكمنده‌در.

ديمك حيواندن يوز درجه، لذّتِ حيات نقطه‌سنده آشاغى دوشر. بلكه أهلِ ضلالتڭ و غفلتڭ حياتى، بلكه وجودى، بلكه كائناتى· بولونديغى گوندر. بتون گچمش زمان و كائناتلر، اونڭ ضلالتى نقطه‌سنده معدومدر، ئولمشدر. عقل علاقه‌دارلغى ايله اوڭا ظلماتلر، قراڭلقلر ويرييور. گله‌جك زمانلر ايسه، إعتقادسزلغى جهتيله ينه معدومدر. و عدمله حاصل اولان أبدى فراقلر، متماديًا اونڭ فكر يوليله حياتنه ظلماتلر ويرييور.

أگر ايمان حياته حيات اولسه· او وقت هم گچمش، هم گله‌جك زمانلر ايمانڭ نوريله ايشيقلانير و وجود بولور. زمانِ حاضر گبى، روح و قلبنه ايمان نقطه‌سنده علوى و معنوى أذواقى و أنوارِ وجوديه‌يى ويرييور. بو حقيقتڭ إختيار رساله‌سنده يدنجى رجاده ايضاحى وار. اوڭا باقماليسڭز.

ايشته حيات بويله‌در. حياتڭ لذّتنى، ذوقنى ايسترسه‌ڭز، حياتڭزى ايمانله حياتلانديريڭز و فرائضله زينتلنديريڭز و گناهلردن چكينمكله محافظه ايديڭز. هر گون و هر يرده، هر وقت وفياتلرڭ گوستردكلرى دهشتلى حقيقتِ موت ايسه، سزه (باشقه گنجلره سويله‌ديگم گبى) بر تمثيل ايله بيان ايدييورم. مثلا: